وَهَدَيۡنَٰهُ ٱلنَّجۡدَيۡنِ
Ona iki yüksek yolu gösterdik.
ٱلنَّجۡدَيۡنِ
iki yüksek yolu
نَجۡد kelimesi yüksekçe bir arazi parçasını anlatır; tam bir dağ değildir ama yavaş yavaş yükselen bir yamaçtır.
Bir tepeye çıkarken ilk birkaç adım kolaydır; ama devam ettikçe bedeniniz yorulur. Başladığınızdaki enerjiniz artık yoktur.
Bu, hayat yolculuğunu anlatır: Yukarı çıktıkça gücünüz tükenir. Hangi yönü seçerseniz seçin, yol gittikçe zorlaşır, daha da yorucu olur.
Bu, لَقَدۡ خَلَقۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ فِى كَبَدٍ (Andolsun, Biz insanı zorluk içinde yarattık) temasının devamıdır: İster İslam’a ister küfre yönelin, zorluk hep olacaktır. Hayat her iki durumda da zorluklarla doludur.
Allah ﷻ iki yolu da açıkça göstermiştir. Kimseyi birini ya da ötekini seçmeye zorlamamıştır; her yolun ilerisinde neyin beklediğini size göstermiştir.
Önünüzde durup şöyle diyen bir rehber gibidir: “Bu tepeye çıkabilirsin, ama orada ölümcül hayvanlar ve insanı yutan bataklıklar var. Ya da şu öbür tepeye çıkabilirsin; onun ardında üzerinde senin adın yazılı bir bahçe var.”
Rehber iki yolu da size göstermiştir. Seçim sizindir.
وَهَدَيۡنَٰهُ
Ve ona gösterdik
Buradaki هَدَيۡنَٰهُ (ona yol gösterdik), onun için apaçık kıldık demektir. Şu ayete benzer:
إِنَّا هَدَيۡنَٰهُ ٱلسَّبِيلَ إِمَّا شَاكِرًا وَإِمَّا كَفُورًا
“Şüphesiz Biz ona yolu gösterdik; ister şükreden olsun ister nankör.”
76/3
Şu üç ayet birlikte okunduğunda ortaya çıkan güzel bir boyut daha vardır.
أَلَمۡ نَجۡعَل لَّهُۥ عَيۡنَيۡنِ وَلِسَانًا وَشَفَتَيۡنِ وَهَدَيۡنَٰهُ ٱلنَّجۡدَيۡنِ
“Biz ona iki göz, bir dil ve iki dudak vermedik mi? Ona iki yüksek yolu gösterdik.”
90/8-10
Yeni doğmuş bir bebeği düşünün: Gözlerini açar, sonra dili dudaklarına dokunur, sonra da Allah ﷻ onu ٱلنَّجۡدَيۡنِ ile anlatılan iki yüksek yere, yani annesinin göğüslerine yöneltir. Bebek, içgüdüsel olarak annesinin sütünü emmeye yönlendirilir.
Bu benzerlik bize ne öğretir? Allah’ın ﷻ size en başından hidayet bahşettiğini. Daha bebekken bile annenizin sütüne yöneltildiniz.
Büyüdükçe de size yol göstermeye devam etti: Gerçeği görmeniz için o gözlerle, anlamadığınızda soru sormanız için o dille.