Şüphesiz o, mala aşırı düşkündür

“O, mal sevgisinde gerçekten aşırıdır.”

Ve şüphesiz o, mal sevgisi yüzünden son derece katıdır.

‎شَدِيد‎ kelimesi son derece sıkı, kırılmaz demektir; bir esirin bir türlü gevşetilemeyen bağları gibi.

Geri alınamayan şiddetli cezalar için kullanılır; bir daha çocukluğa dönülmeyen olgunluk çağının gücü için de. Artık huyunuz suyunuz yerleşmiştir; son derece katı ve tutkulusunuzdur.

Neye karşı bu kadar tutkulu? ‎الۡخَيۡر‎ sevgisine. Kelime aslında “iyi, hayır” demektir; ama bu bağlamda malı ifade eder. Kur’an kelimeyi başka yerlerde de bu anlamda kullanır:

Ama ‎خَيۡر‎ herhangi bir para için kullanılmaz; bol servet, çok para için kullanılır.

Asgari ücretle çalışıyor, cebinizde neredeyse hiçbir şey yok olabilir; ama durmadan milyonların hayalini kuruyor, Rolls-Royce’ları, yedi yıldızlı otelleri, özel jetleri düşünüyor olabilirsiniz.

Materyalist olmak ya da mala karşı yoğun bir sevgi beslemek için zengin olmanız gerekmez. Hiçbir şeyiniz olmadan sürekli parayı düşünebilirsiniz. Tersine, her şeye sahip olup bunun kalbinize hiç dokunmaması da mümkündür.

Allah ‎ﷻ‎ elinizde ne olduğuyla değil, kalbinizde ne olduğuyla ilgilenir.

Mesele yalnızca para da değildir. Bir otelin ikinci katında temizlik görevlisi olabilirsiniz; üçüncü kattakinin yeni bir elektrikli süpürgesi vardır ve siz kıskanırsınız.

Bir ofiste çalışırsınız; birine bel destekli bir sandalye verilmiştir, sizinki hâlâ eski sandalyedir ve içerlersiniz. Bir sınıftasınızdır, sandalyenizde bir çizik vardır ve teneffüste onu başkasınınkiyle değiştirirsiniz.

Bu sadece servetle ilgili değildir. Bu, ‎الۡخَيۡر‎ ile ilgilidir: Sahip olabileceğiniz her şeyin en iyisini istemek.

Elinizdekiyle asla yetinmemek. Hep daha fazlasını, daha iyisini istemek. Arabanızdan, kıyafetlerinizden, evinizden, eşyalarınızdan memnun olmamak. Çocukken oyuncaklarınızdan, oyunlarınızdan memnun olmamak. Dış görünüşünüzden asla memnun olmamak.

‎لِحُبِّ‎ ifadesindeki lâm (‎ل‎) sebep bildirir: Mal sevgisi yüzünden gerçekten katılaşır, aşırılaşır. Bu nasıl olur?

Surenin açılış sahnesindeki Arap’a bakın. Ele geçirebileceği ganimetin hayaliyle kendi canını tehlikeye atmaya, neredeyse kesin bir ölümün üstüne at sürmeye razıdır. Bu, malı ne kadar sevdiğine dair oldukça güçlü bir şahitlik, değil mi?

Normal bir işte çalışıp rahat yaşayabilecek insanlar, o kariyer, o makam, o para için kendilerini helak ederek haftada 70, 80, 100 saat çalışıyor. Servet biriktirmek için her şeylerini, zamanlarını, sağlıklarını, ilişkilerini ortaya koyuyorlar.

Pek çok multimilyoner sonunda kendine yaptıkları yüzünden hastanelerde, komada yatan birer hastaya dönüşüyor.

Bu insanların boş zamanı olduğunda nasıl baş ederler? İçip sarhoş olurlar, uyuşturucu kullanırlar, akıl uyuşturan kulüplere gidip kendilerini kaybederler. Neden?

Çünkü zamanlarının yüzde 99’unu paraya vermişlerdir; geriye gerçek bir insani bağ, samimi bir ilişki kalmamıştır. Kendileriyle, gerçek benlikleriyle yaşayamazlar; bu yüzden kim olduklarını unutmaya ihtiyaç duyarlar. Önceki gece olanları hatırlamamak için beyin hücrelerini yakıp tüketirler.

O “yüksek hayat”tan daha alçak bir hayat yoktur.

Kureyş bu baskınlar, büyük bir gururla işledikleri bu suçlar için yaşıyordu. Kur’an onların hayal dünyasını yakalar, heyecanlarını âdeta onaylar gibi görünür; ardından bu sarsıcı teşhisi koyar.